Din que cando o frío aperta de verdade, cando as chemineas comezan a fumegar e o cheiro a castañas enche as rúas, nas montañas de Galicia desperta unha figura moi especial: O Apalpador.
Contan os maiores que é un carboeiro que vive entre os bosques do Courel e Os Ancares, rodeado de árbores, neve e silencio. Pasa o ano recollendo leña, traballando coas mans ennegrecidas polo carbón e agardando o momento en que o solsticio de inverno o chame a baixar do monte. Entón, vístese coa súa roupa humilde, calza as botas gastadas e adéntrase nas aldeas. Non trae grandes agasallos nin promesas envoltas en brillo.
O Apalpador só busca unha cousa: comprobar que os nenos e nenas de Galicia tiveron abondo para comer. Mentres dormen, achégase amodo e apálpalles a barriga. Se a nota chea, sorrí tranquilo. Se non, deixa algún pequeno agasallo, case sempre comida: unhas castañas, un anaco de pan, uns froitos secos... o xusto para facer máis levadeiro o inverno. Durante moito tempo, a súa historia foise apagando, coma o rescaldo dun lume esquecido. Pero nos últimos anos, a súa figura volveu con forza, lembrándonos que o Nadal non sempre foi cuestión de consumo e luces, senón de coidado, comunidade e raíces compartidas. O Apalpador non castiga nin recompensa: simplemente coida.
Representa o desexo de benestar, de encher tanto o estómago como o corazón. E cada decembro, cando volve baixar do monte, parece traer consigo unha mensaxe sinxela e poderosa: que non esquezamos de onde vimos, nin o importante que é coidar dos nosos.
